Zapalenie płuc – przyczyny, objawy i leczenie, powikłania

Zapalenie płuc to choroba, która najczęściej ma podłoże infekcyjne - bakteryjne lub wirusowe. Szczególnie niebezpieczne jest dla osób starszych, dzieci oraz z obniżoną odpornością. Objawy zapalenia płuc to między innymi gorączka, kaszel, duszność, krwioplucie, osłabienie, bóle mięśniowe. Co zrobić w razie wystąpienia objawów? Podpowiadamy.

Zapalenie płuc - czym jest?

Czym jest zapalenie płuc? Choroba ta jest formą ostrej infekcji dróg oddechowych, która atakuje płuca. Stan zapalny obejmuje miąższ płatów płucnych składający się z pęcherzyków płucnych oraz tkanki śródmiąższowej. W pęcherzykach zachodzi wymiana tlenu i dwutlenku węgla z krwią - dostarczają go hemoglobinie, która transportuje tlen do każdej komórki organizmu. W wyniku stanu zapalnego spada wydajność tej wymiany, co prowadzi do duszności, a w ciężkich przypadkach nawet do sinicy tkanek.

Choroba od dawna jest znana w medycynie - już Hipokrates opisywał jej obraz kliniczny zgodny ze współczesnymi obserwacjami. Czynnik wywołujący poznano dopiero w XIX wieku, w dobie rozwoju bakteriologii, głównie za sprawą Ludwika Pasteura. Prawdziwy przełom w leczeniu nastąpił, gdy Alexander Fleming zauważył, że pleśń hamuje wzrost bakterii na szalce laboratoryjnej. Do wyizolowania samej penicyliny, pierwszego antybiotyku, doszło jednak dopiero około 10 lat później, w 1938 roku, za sprawą zespołu trzech naukowców - obok Fleminga byli to Howard Florey i Ernst Chain. Za to odkrycie cała trójka otrzymała w 1945 roku Nagrodę Nobla.

Przyczyny zapalenia płuc

Zapalenie płuc to infekcja wywołana przez drobnoustroje - bakterie chorobotwórcze, najczęściej Streptococcus pneumoniae (dwoinka zapalenia płuc), Mycoplasma pneumoniae, Legionella pneumiophilia, pałeczkę grypy (łac. Haemophilus influenzae) i Chlamydophilia pneumoniae. Częstość zakażeń poszczególnymi patogenami jest odmienna w różnych grupach chorych. U osób dorosłych oraz niemowląt do 3 miesiąca życia najbardziej powszechne jest podłoże pneumokokow ze współistniejącą infekcją Chlamydophilia pneumoniae, a także S.pneumoniae i wirus grypy lub paragrypy.

Zapalenie płuc u dzieci od 3 miesiąca do 5 roku życia, najczęściej powodują wirusy: paragrypy, grypy, RSV, adenowirusy. Ocenia się, że wirusy ze względu na uszkadzanie błony śluzowej w układzie oddechowym ułatwia rozrost zakażenia bakteryjnego. U osób z zaburzeniami odporności, dodatkowo przyczyną mogą być zakażenia grzybicze (np. Cryptococcus, Aspergillus, Pneumocystis), wirusowe oraz mykobakteriami. Obniżona wydajność układu immunologicznego obserwowana jest między innymi w przebiegu AIDS, nowotworów, POCHP. Pasożyty również mogą powodować zapalenie płuc, jednak jest to zjawisko bardzo rzadkie.

Sprawdź również: Wirus RSV - przyczyny, objawy, leczenie zakażenia wirusem RSV.

Zapalenie płuc - jak się można zarazić?

Do dolnych dróg oddechowych drobnoustroje chorobotwórcze najczęściej dostają się na skutek:

• zachłyśnięcia
• mikroaspiracji
• drogi kropelkowej (przez kontakt z osobą zakażoną)

Mikroaspiracja treści z górnych dróg oddechowych, skolonizowanych przez patogeny takie jak Klebsiella pneumoniae, S. pneumoniae, H. influenzae czy M. catarrhalis, zdarza się też u osób zdrowych. U zdrowych ludzi rozwój zakażenia hamują jednak mechanizmy obronne: odruch kaszlu, kichanie, czynność makrofagów i odporność humoralna.

Czynniki ryzyka zapalenia płuc

Poza indywidualnym poziomem odporności organizmu, wyróżnia się wiele czynników zwiększających ryzyko zachorowania, w tym występowanie chorób chronicznych, palenie tytoniu i stosowanie leków negatywnie wpływających na układ odpornościowy.

Czynniki sprzyjające pozaszpitalnemu zapaleniu płuc:

• podeszły wiek
• palenie tytoniu
• POCHP
• cukrzyca
• przewlekła niewydolność serca
• zła higiena jamy ustnej, choroby przyzębia i próchnica
• leczenie glikokortykosteroidami lub lekami immunosupresyjnymi
• stany sprzyjające zachłyśnięciu (upojenie alkoholowe, narkotyki, choroby układu nerwowego i przełyku)
• praca w warunkach narażenia na pył metali
• niedożywienie, ale też nadwaga i otyłość

Czynniki zwiększające ryzyko szpitalnego zapalenia płuc, zwłaszcza wywołanego bakteriami opornymi na antybiotyki:

• antybiotykoterapia w ciągu ostatnich 90 dni
• hospitalizacja trwająca 5 dni lub dłużej
• wcześniejsza hospitalizacja (min. 2 dni w ciągu ostatnich 90 dni)
• pobyt w zakładzie opiekuńczym lub domu opieki przewlekłej
• podawanie leków dożylnych w warunkach domowych
• dializoterapia przewlekła w ciągu ostatnich 30 dni
• leczenie immunosupresyjne

Szczególnie wysokie ryzyko dotyczy pacjentów mechanicznie wentylowanych - wynika ono z ciężkiego stanu ogólnego oraz z tego, że rurka intubacyjna zaburza naturalne mechanizmy chroniące dolne drogi oddechowe przed bakteriami.

Objawy zapalenia płuc

Typowe objawy zapalenia płuc obejmują kaszel i co najmniej jeden z następujących symptomów: ból opłucnowy, krwioplucie, gorączka przekraczająca 38 stopni, dreszcze, poty, bóle mięśniowe. W przebiegu choroby może występować:

• kaszel (na początku suchy, potem mokry)
• gorączka
• ból w klatce piersiowej o charakterze opłucnowym
• dreszcze i poty
• ropna plwocina
• duszność i przyspieszony oddech
• osłabienie i brak apetytu

Ból opłucnowy to jeden z bardziej charakterystycznych objawów. Ma charakter ostry, kłujący, zlokalizowany w bocznej części klatki piersiowej, a nie za mostkiem, i nasila się przy głębokim wdechu oraz kaszlu. Wynika to z podrażnienia opłucnej, która w przeciwieństwie do samego miąższu płuc jest unerwiona czuciowo.

Choroba zwykle ma ostry początek. Osoby dorosłe odpluwają wydzielinę, natomiast małe dzieci często ją połykają, co może prowokować wymioty. Przy skutecznym leczeniu poprawa następuje zwykle po 1-2 dniach, a pełny powrót do zdrowia trwa od 2 do 6 tygodni.

U niemowląt, a także u wielu osób starszych, zapalenie płuc może przebiegać skąpoobjawowo - bez wyraźnej gorączki i typowego kaszlu. Dominuje wtedy osłabienie, brak apetytu i ospałość. U seniorów sygnałem alarmowym bywa też osłabienie kontaktu z otoczeniem czy splątanie, co może stanowić być jedyny sygnał toczącej się infekcji.

Przeczytaj także: Gorączka - przyczyny, rodzaje gorączki, jak zwalczyć gorączkę?.

Zachorowania na zapalenie płuc

Zapalenie płuc to jedna z najczęstszych infekcji na świecie - choruje na nie rocznie około 450 milionów osób, czyli mniej więcej 7% światowej populacji. W Europie rocznie choruje 5-12 osób na 1000 mieszkańców, co w Polsce oznacza co najmniej 300 tysięcy przypadków, a wśród osób po 75 roku życia wskaźnik ten przekracza 34 na 1000. W szpitalach ryzyko zachorowania to 5-15 przypadków na 1000 hospitalizacji, a u pacjentów wentylowanych mechanicznie na oddziale intensywnej terapii rośnie nawet do 25% po dwóch tygodniach wentylacji.

Dane o umieralności w Polsce się pogarszają. Według Centrum e-Zdrowia, w 2023 roku z powodu zapalenia płuc zmarło ponad 27 tysięcy hospitalizowanych pacjentów. Skalę problemu potwierdzają dane globalne - według analizy Global Burden of Disease infekcje dolnych dróg oddechowych odpowiadały na świecie za około 2,5 miliona zgonów.

Rodzaje zapalenia płuc

Zapalenia płuc dzielimy na szpitalne (wystąpiło po 48h od przyjęcia do szpitala u chorego niezaintubowanego w chwili przyjęcia) oraz pozaszpitalne. Osobną jednostką jest zapalenie związane z mechaniczną wentylacją, czyli takie, które wystąpiło po ponad 48 godzinach od jej rozpoczęcia.

Ze względu na czynnik wywołujący i lokalizację zmian wyróżnia się również:

• bakteryjne zapalenie płuc
• ostre śródmiąższowe zapalenie płuc (obejmuje przede wszystkim tkankę śródmiąższową otaczającą pęcherzyki, a nie same pęcherzyki)
• eozynofilowe zapalenie płuc
• wirusowe zapalenie płuc
• grzybicze zapalenie płuc
• pasożytnicze zapalenie płuc
• idiopatyczne zapalenie płuc
• zachłystowe zapalenie płuc - rozwija się po przedostaniu się do dróg oddechowych treści z jamy ustnej lub żołądka, najczęściej u osób z zaburzeniami połykania lub świadomości.

Pozaszpitalne zapalenie płuc

Pozaszpitalne zapalenie płuc to infekcja, do której dochodzi poza środowiskiem szpitalnym, u osoby wcześniej niehospitalizowanej lub hospitalizowanej krócej niż 48 godzin przed wystąpieniem objawów. Najczęstszą przyczyną jest bakteria Streptococcus pneumoniae, choć nawet do 1/3 przypadków ma podłoże wirusowe. W Europie rocznie choruje na nie 5-12 na 1000 mieszkańców, a zachorowalność wyraźnie rośnie po 65 roku życia. Większość przypadków można leczyć ambulatoryjnie, a śmiertelność wśród tych pacjentów nie przekracza 1%.

Atypowe zapalenie płuc

Atypowe zapalenie płuc wywoływane jest przez drobnoustroje inne niż typowe bakterie ropotwórcze - najczęściej przez Mycoplasma pneumoniae, Chlamydophila pneumoniae oraz Legionella pneumophila. W przeciwieństwie do klasycznego zapalenia płuc, przebieg bywa łagodniejszy i bardziej stopniowy, z suchym kaszlem, bólami głowy i mięśni, a rzadziej z wysoką gorączką czy odkrztuszaniem ropnej wydzieliny. Ze względu na odmienną budowę ściany komórkowej tych patogenów standardowe antybiotyki jak amoksycylina, są nieskuteczne, dlatego stosuje się makrolidy lub tetracykliny. Zakażenie Legionella pneumophila wyróżnia się na tle innych atypowych patogenów, bo poza objawami oddechowymi może dawać dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego takie jak nudności, wymioty czy ból brzucha.

Diagnostyka zapalenia płuc

W diagnostyce wykorzystuje się badania laboratoryjne, RTG klatki piersiowej oraz badania mikrobiologiczne. Standardowo wykonuje się:

• RTG klatki piersiowej
• morfologię krwi obwodowej z rozmazem
• stężenie białka C-reaktywnego

U osób przyjmowanych do szpitala dodatkowo wykonuje się pulsoksymetrię oraz oznaczenia enzymów wątrobowych, mocznika, elektrolitów i bilirubiny. Na RTG widoczne jest zwykle zacienienie odpowiadające naciekowi zapalnemu, najczęściej ograniczone do jednego płata płuca. W przypadkach wątpliwych pomocna bywa tomografia komputerowa, choć do samego rozpoznania nie jest konieczna.

U pacjentów z cięższym przebiegiem lekarz może zlecić dodatkowo: posiew krwi (potwierdza obecność bakterii we krwi, choć nie zawsze się udaje), badanie bakteriologiczne plwociny, szybkie testy antygenowe (np. w kierunku S. pneumoniae czy Legionella) oraz testy w kierunku grypy i COVID-19, wykonywane najczęściej z wymazu z nosogardła. W wybranych przypadkach, gdy potrzebny jest materiał bezpośrednio z dolnych dróg oddechowych, wykonuje się bronchoskopię.

Zapalenie płuc różnicuje się z jednostkami takimi jak: gruźlica, COVID-19, rak płuca, zatorowość płucna czy zmiany w przebiegu chorób tkanki łącznej i układowych zapaleń naczyń.

Powikłania po zapaleniu płuc

Przebieg zależy od wieku chorego, chorób współistniejących i patogenu. Zapalenie wywołane przez gronkowce, bakterie beztlenowe i Legionella pneumoniae ma zwykle cięższy przebieg niż to najczęstsze, pneumokokowe. Wśród potencjalnych powikłań wymienić można:

• ropień płuca
• wysięk w jamie opłucnej
• ropniak opłucnej
• zapalenie opłucnej, z charakterystycznym, kłującym bólem nasilającym się przy oddychaniu
• odmę i niedodmę
• niewydolność oddechową
• sepsę, czyli uogólnioną, zagrażającą życiu reakcję organizmu na zakażenie.

Leczenie zapalenia płuc

Podstawą leczenia bakteryjnych zakażeń jest antybiotykoterapia. Wybór leku zależy od podejrzewanego patogenu, ciężkości przebiegu oraz tego, czy zapalenie ma charakter pozaszpitalny, czy szpitalny. W leczeniu ambulatoryjnym często stosuje się amoksycylinę, zwykle przez około 7 dni. W cięższych przypadkach lub przy podejrzeniu drobnoustrojów atypowych leczenie bywa wydłużane do 14-21 dni.

Coraz poważniejszym problemem staje się narastająca oporność bakterii na antybiotyki, zwłaszcza w szpitalach, gdzie po kilku dniach hospitalizacji przyczyną zakażenia często są szczepy wielolekooporne, w tym gronkowiec złocisty oporny na metycylinę (MRSA). Dlatego antybiotyk zawsze powinien być dobierany indywidualnie, a jego niepotrzebne stosowanie nasila problem oporności w populacji bakterii.

Jeśli za chorobę odpowiada wirus lub grzyb, stosuje się odpowiednio leczenie przeciwwirusowe lub przeciwgrzybicze. U chorych z niewydolnością oddechową konieczna bywa tlenoterapia, a w najcięższych przypadkach wentylacja mechaniczna na oddziale intensywnej terapii.

Istotne jest też leczenie wspomagające - rezygnacja z palenia, odpoczynek, pozostanie w domu oraz picie dużej ilości płynów, zwłaszcza w gorączce. Przy bólu opłucnowym pomocny bywa paracetamol. Osoby mające trudności z odkrztuszaniem mogą sięgać po leki wykrztuśne, natomiast preparaty hamujące odruch kaszlu są w większości przypadków przeciwwskazane, bo kaszel pomaga oczyścić drogi oddechowe.

Preparaty o działaniu wykrztuśnym dostępne są w aptece Olmed w kategorii zawierającej zarówno formuły przeciwkaszlowe, jak i upłynniające wydzielinę: LEKI NA KASZEL SUCHY I MOKRY.

Zapalenie płuc - rokowanie

Śmiertelność wśród chorych leczonych ambulatoryjnie jest niższa niż 1%, natomiast wśród pacjentów wymagających hospitalizacji sięga 5-20%. Wskaźniki te są wyższe u osób starszych i z licznymi chorobami współistniejącymi. Szpitalne zapalenie płuc wiąże się z jeszcze większym ryzykiem zgonu - od około 10% do nawet 30-40% u chorych zakażonych na oddziale intensywnej terapii. Rosnąca liczba zgonów z tego powodu w Polsce w ostatnich latach pokazuje, że mimo skutecznych antybiotyków, choroby tej nie należy lekceważyć, zwłaszcza u osób z grup ryzyka.

Profilaktyka zapalenia płuc

Część czynników ryzyka, jak wiek czy choroby przewlekłe, pozostaje poza naszą kontrolą, ale wiele można zrobić samodzielnie:

• rezygnacja z palenia tytoniu i ograniczenie alkoholu
• dbałość o higienę jamy ustnej i regularne kontrole stomatologiczne
• częste mycie rąk
• unikanie dużych skupisk ludzi w okresie wzmożonych zachorowań
• właściwe leczenie chorób przewlekłych takich jak cukrzyca czy POCHP.

Coraz większą rolę odgrywają szczepienia ochronne. Szczepionka przeciw grypie zmniejsza ryzyko zapalenia płuc będącego powikłaniem tej infekcji. Szczepionka przeciw pneumokokom rekomendowana jest przede wszystkim osobom po 65 roku życia oraz pacjentom z chorobami przewlekłymi lub obniżoną odpornością. Od 2023 roku dostępne są też w Polsce szczepionki przeciw RSV, które skutecznie zapobiegają ciężkim zakażeniom dolnych dróg oddechowych, w tym groźnemu zapaleniu płuc wywołanym przez ten wirus. Szczepionki przeciwko RSV rekomendowane są m.in. kobietom w ciąży (jako ochrona bierna noworodka) oraz osobom po 65 roku życia.

Zapalenie płuc - szczególne grupy pacjentów

U seniorów, zwłaszcza po 75 roku życia, choroba występuje częściej i wiąże się z wyższym ryzykiem powikłań. Objawy bywają słabiej zaznaczone - gorączka i kaszel mogą być niewielkie, a jedynym sygnałem infekcji bywa osłabienie, gorszy apetyt lub splątanie.

U dzieci obraz choroby zależy od wieku. U niemowląt przebieg bywa skąpoobjawowy, dominuje osłabienie i brak apetytu. U starszych dzieci charakterystyczne są przyspieszony oddech, wciąganie przestrzeni międzyżebrowych oraz kaszel przechodzący z suchego w mokry. Zapalenie płuc pozostaje jedną z głównych przyczyn hospitalizacji małych dzieci.

U kobiet w ciąży choroba wymaga szczególnej ostrożności - zmniejszona pojemność płuc i osłabiona odpowiedź immunologiczna mogą sprzyjać cięższemu przebiegowi. Ciężarne z objawami infekcji dróg oddechowych powinny szybko zgłosić się do lekarza, a dobór leczenia zawsze musi uwzględniać bezpieczeństwo ciąży.

Czerwone flagi przy zapaleniu płuc - kiedy wezwać pogotowie?

Większość przypadków pozaszpitalnego zapalenia płuc można leczyć w domu, ale niektóre objawy wymagają pilnej pomocy medycznej:

• nasilająca się duszność lub brak powietrza w spoczynku
• sinienie warg, twarzy lub palców
• bardzo wysoka gorączka, która nie ustępuje mimo leków przeciwgorączkowych
• splątanie, dezorientacja lub utrata przytomności
• bardzo niskie ciśnienie tętnicze, silne osłabienie
• przyspieszone tętno i oddech utrzymujące się mimo odpoczynku
• krwioplucie.

Jeśli u chorego, zwłaszcza starszego lub przewlekle chorego, wystąpi którykolwiek z tych objawów, nie należy czekać na poprawę - trzeba pilnie skontaktować się z lekarzem lub wezwać pogotowie.

Zapalenie płuc - najczęściej zadawane pytania (FAQ)

Jak brzmi kaszel przy zapaleniu płuc?

Na początku jest suchy, meczący, z czasem przechodzi w mokry, z odkrztuszaniem gęstej, ropnej wydzieliny.

Co na zapalenie płuc można stosować z apteki?

Bez recepty dostępne są jedynie leki objawowe np. paracetamol na gorączkę i ból opłucnowy czy preparaty wykrztuśne. Antybiotyk zawsze musi zlecić lekarz.

Czy zapalenie może dotyczyć tylko lewego lub tylko prawego płuca?

Tak, najczęściej obejmuje jeden płat płuca. W cięższych przypadkach zmiany bywają obustronne.

Gdzie boli przy zapaleniu płuc?

Typowy ból opłucnowy jest zlokalizowany w bocznej części klatki piersiowej i nasila się przy głębokim oddychaniu lub kaszlu.

Jak długo chory na zapalenie płuc zaraża?

Zależy od czynnika wywołującego. Przy zakażeniu bakteryjnym zaraźliwość wyraźnie spada po kilku dniach antybiotykoterapii, przy wirusowym bywa dłuższa.

Czy zapalenie płuc jest groźne?

Tak, nieleczone może prowadzić do niewydolności oddechowej, a nawet sepsy. Śmiertelność wśród leczonych w domu jest jednak niska, poniżej 1%.

Co jest gorsze - zapalenie oskrzeli czy zapalenie płuc? Jak je odróżnić?

Zapalenie płuc ma zwykle cięższy przebieg, bo obejmuje pęcherzyki płucne, a nie tylko oskrzela. Przy zapaleniu oskrzeli gorączka jest niewielka lub jej nie ma, kaszel dominuje nad innymi objawami, a samopoczucie ogólne pogarsza się nieznacznie. Zapalenie płuc częściej daje wysoką gorączkę powyżej 38 stopni, ból opłucnowy nasilający się przy oddychaniu oraz wyraźną duszność. Ostateczne rozróżnienie umożliwia lekarz - osłuchując płuca oraz, w razie wątpliwości, zlecając zdjęcie RTG, na którym przy zapaleniu płuc widoczny jest naciek zapalny, a przy zapaleniu oskrzeli zwykle nie ma zmian.

Czy przy zapaleniu płuc bolą plecy?

Ból może promieniować w okolice pleców, jeśli zmiana zapalna obejmuje tylną część płuca lub sąsiadującą opłucną.

Jak długo trwa zapalenie płuc?

Poprawa następuje zwykle po 1-2 dniach leczenia, a pełny powrót do zdrowia trwa od 2 do 6 tygodni.

Czy przy zapaleniu płuc można robić inhalacje?

O rodzaju i zasadności inhalacji zawsze powinien zdecydować lekarz prowadzący.

Czym jest ospowe zapalenie płuc?

Rzadka, wirusowa postać zapalenia płuc będąca powikłaniem ospy wietrznej, częściej u dorosłych z obniżoną odpornością.

Jak wzmocnić organizm po zapaleniu płuc?

Pomaga stopniowy powrót do aktywności fizycznej, zbilansowana dieta, odpowiednia podaż płynów i odpoczynek, a po cięższym przebiegu warto skonsultować rehabilitację oddechową.

Jaka powinna być saturacja przy zapaleniu płuc?

U zdrowej osoby saturacja wynosi zwykle powyżej 95%. Jej wyraźny spadek to sygnał niewydolności oddechowej i wskazanie do pilnej konsultacji.

Czy przy zapaleniu płuc można wychodzić na dwór?

W ostrej fazie, zwłaszcza z gorączką, zalecany jest odpoczynek i pozostanie w domu. Powrót do aktywności warto skonsultować z lekarzem.

Jak wygląda zapalenie płuc na zdjęciu RTG?

Widoczne jest zacienienie odpowiadające naciekowi zapalnemu, najczęściej ograniczone do jednego płata płuca.

Czy przy zapaleniu płuc może boleć brzuch?

Tak, zwłaszcza w zakażeniach Legionella pneumophila, którym mogą towarzyszyć nudności, wymioty i ból brzucha.

Czy zapalenie płuc jest zaraźliwe?

Tak. Jest to choroba, która łatwo przenosi się drogą kropelkową z człowieka na człowieka i ma charakter infekcyjny.

Podsumowanie i najważniejsze informacje

Zapalenie płuc jest chorobą najczęściej wywołaną przez pneumokoki, choć coraz istotniejszą rolę odgrywają wirusy, w tym SARS-CoV-2, oraz (u osób z obniżoną odpornością) - grzyby. Dane pokazują, że liczba zgonów z jej powodu w Polsce rośnie, a problem nasila się zimą. Rozpoznanie stawiane jest na podstawie objawów, badania fizykalnego, RTG i badań laboratoryjnych, a leczenie opiera się przede wszystkim na antybiotykoterapii uzupełnionej leczeniem wspomagającym. Osoby z grupy podwyższonego ryzyka infekcyjnego powinny porozmawiać z lekarzem o szczepieniu przeciw pneumokokom, grypie lub RSV - to jedna z niewielu form profilaktyki, która realnie zmniejsza ryzyko ciężkiego przebiegu choroby.

Większość przypadków zapalenia płuc u dorosłych, zwłaszcza tych pozaszpitalnych, ma łagodny przebieg. Ryzyko zachorowania na zapalenie płuc oraz ryzyko powikłań zapalenia płuc jest wyższe u palaczy, chorych na POCHP (przewlekła obturacyjne choroba płuc), cukrzycę, otyłość, przewlekłą niewydolność serca, a także u osób starszych oraz z obniżoną odpornością.

W przypadku podejrzenia u siebie objawów zapalenia płuc, warto wykonać domowy test combo na grypę, RSV i COVID-19, a także oczywiście umówić się do lekarza w celu diagnostyki.

Przypisy

1. Shao, Chenglong, et al. "Global, regional, and national burden of influenza-associated lower respiratory infections, 1990–2021: a systematic analysis from the Global Burden of Disease Study 2021." BMC Infectious Diseases 26.1 (2026): 255. 
2. Asis, Arsah, et al. "Severe community-acquired pneumonia: an integral approach." Journal of intensive care 14.1 (2026): 21. 
3. Putot, Alain, et al. "Comprehensive management of pneumonia in older patients." European Journal of Internal Medicine 135 (2025): 14-24. 
4. Gajewski P. Interna Szczeklika. Wydawnictwo Medycyna Praktyczna, 2022.
5. Chciałowski, A., Kruszewski, J.COVID-19 i jego powikłania - przypadki kliniczne. PZWL Wydawnictwo Lekarskie, 2022.
6. Grzelewska-Rzymowska, I. Pneumonologia w gabinecie lekarza Podstawowej Opieki Zdrowotnej. PZWL Wydawnictwo Lekarskie, 2020.
7. Kulus, M., Krenke, K. Pulmonologia dziecięca. PZWL Wydawnictwo Lekarskie, 2018.