Miażdżyca – objawy, przyczyny, leczenie miażdżycy

Arykuł banner - Miażdżyca – objawy, przyczyny, leczenie miażdżycy

Publikowane artykuły mają charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Dowiedz się więcej...

Sponsorowana
Miniaturka artykułu - NATURELL Rhodiola + B- 60 tabl.
NATURELL Rhodiola + B- 60 tabl.
19.59 zł
Sponsorowana
Miniaturka artykułu - NATURELL Koenzym Q10 100 - 30 kapsułek
NATURELL Koenzym Q10 100 - 30 kapsułek
34.19 zł
Sponsorowana
Miniaturka artykułu - Zestaw Naturell Omega-3 1000, 3 x 60 kapsułek
Zestaw Naturell Omega-3 1000, 3 x 60 kapsułek
111.52 zł
Sponsorowana
Miniaturka artykułu - NATURELL Turmeric, 60kaps.
NATURELL Turmeric, 60kaps.
65.51 zł

Miażdżyca, nazywana również sklerozą, jest przewlekłą chorobą zapalną tętnic, przebiegającej z wytworzeniem zmian w ścianie naczynia z wytworzeniem blaszki miażdżycowej, zwężającej światło tętnicy. Pierwsze objawy miażdżycy najczęściej występują po 50 roku życia. Jakie są objawy miażdżycy, co to za choroba i w jaki sposób może doprowadzić do zawału serca? Na czym polega profilaktyka miażdżycy i jaką stosować dietę?

Spis treści

  1. Miażdżyca – co to za choroba?
  2. Miażdżyca – przyczyny
  3. Objawy miażdżycy
  4. W jaki sposób miażdżyca może doprowadzić do zawału serca?
  5. Miażdżyca – leczenie
  6. Co stosować na podwyższony cholesterol?
  7. Miażdżyca – do jakiego specjalisty się udać?
  8. Profilaktyka miażdżycy
  9. Miażdżyca - dieta

Miażdżyca – co to za choroba?

Co to jest miażdżyca? Miażdżyca (skleroza) to przewlekła choroba zapalna tętnic, w przebiegu której tworzą się charakterystyczne zmiany w ścianie naczynia, z naciekami zapalnymi, gromadzeniem lipidów i włóknieniem. Stwierdza się ją już u osób młodych, jednak kliniczne objawy miażdżycy pojawiają się zwykle między 50 a 60 rokiem życia. W różnych tętnicach, a nawet w obrębie tego samego naczynia, procesy miażdżycowe mogą postępować w różnym stopniu.

Choroby układu krążenia stanowią najczęstszą przyczynę śmierci w Polsce, powodując aż 42% zgonów. W szczególności, powodowane są przez chorobę niedokrwienną serca, miażdżycę, choroby naczyń mózgowych oraz nadciśnienie. Ponadto, warto wiedzieć, że w ponad 98% przypadków przyczyną choroby niedokrwiennej serca jest miażdżyca tętnic wieńcowych.

Miażdżyca – przyczyny

Skąd się bierze miażdżyca? Miażdżyca wywołana jest przynajmniej kilkoma równolegle występującymi czynnikami, w tym środowiskowymi i genetycznymi (40-60%). W rozwoju miażdżycy bierze udział wiele rodzajów komórek: limfocyty Th (głównie Th1), monocyty/makrofagi, mastocyty, komórki śródbłonka, komórki mięśni gładkich ściany tętnic, komórki B oraz komórki dendrytyczne. Podstawową cechą łączącą wszystkie etapy powstawania miażdżycy jest stan zapalny. Do elementów procesu zapalnego w miażdżycy zalicza się dysfunkcję śródbłonka, gromadzenie się lipidów w ścianie naczynia, aktywację płytek krwi, akumulację w ścianie naczynia komórek mięśni gładkich oraz leukocytów, gromadzenie się włókien macierzy pozakomórkowej, jak również powstawanie komórek piankowatych. Do rozwoju miażdżycy przyczynia się:

  • Palenie papierosów
  • Otyłość
  • Nadużywanie alkoholu
  • Mała aktywność fizyczna
  • Nieprawidłowa dieta
  • Zbyt wysokie stężenie cholesterolu LDL
  • Nadciśnienie tętnicze
  • Cukrzyca
  • Starszy wiek

Czynnikiem predysponującym do wystąpienia miażdżycy jest również płeć męska, a także występowanie chorób o podłożu miażdżycy w rodzinie.

Objawy miażdżycy

Gdy pojawią się pierwsze objawy miażdżycy, trzeba udać się do specjalisty, ponieważ miażdżyca może prowadzić do zawału serca. Jej objawy zależą od rodzaju naczyń, które dotyczy. W przypadku choroby niedokrwiennej serca może wystąpić:

  • Ból w klatce piersiowej
  • Szybkie męczenie się
  • Duszność po niewielkim wysiłku
  • Zawroty głowy

Miażdżyca tętnic szyjnych (doprowadzających krew do mózgu) manifestuje się poprzez:

  • Niedokrwienny udar mózgu
  • Dezorientacja
  • Zaburzenia świadomości
  • Zaburzenia czucia
  • Bóle głowy
  • Obniżenie koordynacji ruchowej

Miażdżyca kończyn dolnych powoduje:

  • Drętwienie
  • Mrowienia
  • Ból kończyn

Miażdżyca prowadzi także do rozwoju nadciśnienia tętniczego, które przyspiesza jej rozwój.

 

 

 

W jaki sposób miażdżyca może doprowadzić do zawału serca?

Miażdżyca prowadzi do stopniowego rozwoju tak zwanej blaszki miażdżycowej, składającej się z rdzenia lipidowego, komórek mięśni gładkich, komórek piankowatych i fibryny. Blaszka ta, narastając zwęża światło naczynia, blokując częściowo przepływ krwi. Kiedy zmiany miażdżycowe są znaczne, może dojść do zamknięcia światła naczynia, najczęściej na skutek pęknięcia blaszki miażdżycowej. Kiedy zamknięciu ulegnie naczynie wieńcowe, dochodzi do martwicy zaopatrywanego przez nie fragmentu mięśnia sercowego, czyli do zawału serca.

Miażdżyca – leczenie

Obecnie nie ma skutecznych leków na miażdżycę. Proces leczenia obejmuje głównie metody chirurgiczne takie jak usunięcie blaszki miażdżycowej, poszerzenie naczynia z założeniem stentu oraz by-passy, czyli utworzenie obejścia zwężonego fragmentu naczynia za pomocą pomostu naczyniowego. W leczeniu farmakologicznym używa się leki rozszerzające naczynia, zapobiegające tworzeniu się zakrzepów oraz usprawniające przemianę tłuszczów. W przypadku hipercholesterolemii, czyli zbyt wysokiego stężenia cholesterolu, niezmiernie istotne jest uregulowanie jego poziomu.

Co stosować na podwyższony cholesterol?

Jednym z kluczowych elementów profilaktyki i terapii miażdżycy jest obniżenie poziomu „złego” cholesterolu LDL. Poza modyfikacjami dietetycznymi, w zredukowaniu stężenia cholesterolu mogą być pomocne:

  • Monakolina K – naturalna substancja z fermentowanego czerwonego ryżu
  • Oleje rybie zawierające kwasy tłuszczowe omega-3
  • Berberyna – naturalny związek wyizolowany m.in. z berberysu
  • Resweratrol – antyoksydant występujący w roślinach
  • Spirulina – niebieska alga morska o właściwościach oczyszczających i hipolipemizujących
  • Karczoch zawierający składnik bioaktywny – cynarynę
  • Probiotyki

Miażdżyca – do jakiego specjalisty się udać?

Interwencyjnym leczeniem miażdżycy zajmuje się chirurg naczyniowy. W celu diagnozy, warto się udać najpierw do lekarza rodzinnego lub internisty, który po zbadaniu będzie w stanie pokierować do właściwego specjalisty.

Profilaktyka miażdżycy

Modyfikacje stylu życia są niezmiernie istotne w kontekście leczenia i prewencji chorób układu krążenia, w tym miażdżycy. Według piśmiennictwa zaprzestanie palenia papierosów, wzmożenie aktywności fizycznej, unormowanie masy ciała i zdrowe odżywianie znacznie zmniejszają tempo rozwoju miażdżycy. Zalecane jest utrzymywanie wskaźnika BMI poniżej 25kg/m2, 30-60min aktywności fizycznej o umiarkowanym nasileniu przez większość dni w tygodniu oraz dietę bogatą w owoce, warzywa i produkty pełnoziarniste. Należy ograniczyć spożycie tłuszczów nasyconych <10% oraz zmniejszyć ilość wypijanego alkoholu do <100g tygodniowo. Ponadto, część porcji mięsa powinno się zastąpić tłustymi rybami morskimi (1-2 razy w tygodniu). Pacjentom zaleca się stosowanie diety śródziemnomorskiej lub diety DASH (Dietary Approach to Stop Hypertension).

Miażdżyca – dieta

Pacjentom z chorobami układu krążenia lub ryzykiem ich wystąpienia zazwyczaj zalecana jest dieta śródziemnomorska. Dieta powinna ograniczać spożycie masła, tłustych mięs i wędlin, pełnotłustego nabiału, a zwiększyć olejów roślinnych, kwasów tłuszczowych omega-3, warzyw i owoców. Szczególnie istotne jest dostarczenie odpowiedniej ilości rozpuszczalnego błonnika pokarmowego, witaminy C oraz E. Do produktów, stanowiących podstawę diety śródziemnomorskiej zalicza się warzywa i owoce, rośliny strączkowe, pełnoziarniste produkty zbożowe, chude przetwory mleczne, orzechy, nasiona i oliwa z oliwek. Ograniczeniu do kilku porcji w tygodniu podlega mięso i jajka, natomiast czerwone mięso oraz słodycze powinny być wykluczone z diety lub spożywane sporadycznie. W szczególności restrykcje te dotyczą produktów wysokoprzetworzonych. Tłuste ryby morskie, jako źródło korzystnie oddziałujących kwasów tłuszczowych omega-3, powinny figurować w menu przynajmniej 2 razy w tygodniu.

Przypisy:

  1. Kitajewska W., S.W., Kopański Z., Maslyak Z., Sklyarov I., Choroby cywilizacyjne i ich prewencja. J. Clin. Healthc, 2014(1): p. 3-47.
  2. Knuuti, J., et al., 2019 ESC Guidelines for the diagnosis and management of chronic coronary syndromes. Eur Heart J, 2020. 41(3): p. 407-477.
  3. Venturini, E., et al., Oncology and Cardiac Rehabilitation: An Underrated Relationship. J Clin Med, 2020. 9(6).
  4. Lopez-Candales, A. and D. Harris, From bench to bedside: Chronic inflammation and cardiovascular risks. Ijc Metabolic & Endocrine, 2016. 12: p. 1-2.
  5. Hartaigh, B.O., et al., Which leukocyte subsets predict cardiovascular mortality? From the LUdwigshafen RIsk and Cardiovascular Health (LURIC) Study. Atherosclerosis, 2012. 224(1): p. 161-169.
  6. Moriya, J., Critical roles of inflammation in atherosclerosis. J Cardiol, 2019. 73(1): p. 22-27.
  7. Szczeklik A. (2014). Interna Szczeklika. Podręcznik chorób wewnętrznych. Medycyna Praktyczna, Kraków.
  8. Ciborowska H., Rudnicka A. (2010). Dietetyka. Żywienie Zdrowego i chorego człowieka.  PZWL, Warszawa.
  9. Trebaticka, J., et al., Cardiovascular diseases, depression disorders and potential effects of omega-3 fatty acids. Physiol Res, 2017. 66(3): p. 363-382.
  10. Li, Y., Jiang, L., Jia, Z., Xin, W., Yang, S., Yang, Q., & Wang, L. (2014). A meta-analysis of red yeast rice: an effective and relatively safe alternative approach for dyslipidemia. PloS one, 9(6), e98611.
  11. Dong, H., Zhao, Y., Zhao, L., & Lu, F. (2013). The effects of berberine on blood lipids: a systemic review and meta-analysis of randomized controlled trials. Planta medica, 79(06), 437-446.
  12. Musa-Veloso, K., Poon, T. H., Elliot, J. A., & Chung, C. (2011). A comparison of the LDL-cholesterol lowering efficacy of plant stanols and plant sterols over a continuous dose range: results of a meta-analysis of randomized, placebo-controlled trials. Prostaglandins, Leukotrienes and Essential Fatty Acids, 85(1), 9-28.
  13. Mazokopakis, E. E., Starakis, I. K., Papadomanolaki, M. G., Mavroeidi, N. G., & Ganotakis, E. S. (2014). The hypolipidaemic effects of Spirulina (Arthrospira platensis) supplementation in a Cretan population: a prospective study. Journal of the Science of Food and Agriculture, 94(3), 432-437.

dr n.med Agnieszka Sut

W swojej karierze naukowej zajmuje się przeciwzapalnym wpływem składników żywności w chorobach cywilizacyjnych, w tym w nowotworach. Absolwentka Uniwersytetu Medycznego w Łodzi. Prywatnie miłośniczka ekologii, fotografii i dalekich podróży.

Zobacz wszystkie wpisy autora

Artykuły zamieszczone na blogu apteki internetowej Olmed nie stanowią porady medycznej, ani opinii farmaceuty, lekarza lub dietetyka dostosowanej do indywidualnej sytuacji pacjenta. Udostępnione informacje stanowią jedynie generalne zalecenia, które nie mogą stanowić wyłącznej podstawy do stosowania określonej terapii, zmiany nawyków, dawkowania produktów leczniczych, itp. Przed podjęciem jakichkolwiek działań mających wpływ na życie, zdrowie lub samopoczucie należy skontaktować się z lekarzem lub innym specjalistą, w celu otrzymania zindywidualizowanej porady.

Nigdy nie lecz się sam, korzystaj z opieki medycznej swojego lekarza i w przypadku objawów choroby lub pogorszenia się Twojego stanu zdrowia skontaktuj się ze specjalistą. Właściciel serwisu aptekaolmed.pl nie ponosi odpowiedzialności związanej z wykorzystaniem informacji zawartych w publikowanych za pośrednictwem Serwisu artykułach.

Wybrane leki, suplementy i kosmetyki:

Mensil - lek na potencję Entitis Dicoflor Baby Dulcobis Sylimarol Biotebal Fibrocontrol Bepanthen Lipiform Plus Magne B6 Forte Cetaphil Emolium Pampers Nutridrink
Ektin krople do oczu, 10ml