Pokrzywka – przyczyny, objawy i leczenie pokrzywki

Arykuł banner - Pokrzywka – przyczyny, objawy i leczenie pokrzywki

Publikowane artykuły mają charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Dowiedz się więcej...

Czym jest pokrzywka?

Pokrzywka jest schorzeniem, które dotyka około 25% populacji. Występuje w każdym przedziale wiekowym, częściej u kobiet. Pokrzywka – skąd pochodzi nazwa, cechuje się zaczerwienieniem i bąblami na skórze, które przypominają oparzenie pokrzywą. Przebarwienia i bąble pokrzywkowe pojawiają się i znikają w ciągu 24 godzin i może towarzyszyć im silny świąd lub pieczenie skóry. Zmiany mogą pojawić się na skórze w wielu miejscach, a ich umiejscowienie zależy głównie od bodźca, który indukuje wystąpienie objawów. W przypadku gdy bąbel utrzymuje się długotrwale zaleca się konsultację ze specjalistą w celu diagnostyki innych schorzeń, które należy różnicować z pokrzywką.

Przyczyny pokrzywki

Pokrzywka może być zarówno indukowana konkretnym czynnikiem, jak i samoistna (ostra i przewlekła). Pokrzywka ostra wywołuje zmiany na skórze występujące do 6 tygodni i w większości przypadków ma podłoże alergiczne lub wywołana jest lekami. Jeśli zmiany skórne występują dłużej niż 6 tygodni, mówimy wtedy o pokrzywce przewlekłej. Bardzo często występuje pokrzywka idiopatyczna - nie udaje znaleźć się czynnika sprawczego. Pokrzywka może dotykać również osoby z różnymi chorobami, w tym autoimmunologicznymi.

Objawy pokrzywki

Głównym objawem występowania pokrzywki jest pojawienie się na skórze swędzących lub piekących bąbli, które mają zabarwienie porcelanowo białe lub różowe z otaczającym rumieniem. Wynoszą się ponad powierzchnię skóry. Pokrzywka pojawia się szybko, ale również szybko ustępuje. Nie pozostawia zmian na skórze. Bąble mogą obejmować szeroką powierzchnię skóry i zlewać się ze sobą. Choroba ta występuje zarówno systematycznie jak i okresowo,

Jednym z groźnych objawów jest obrzęk naczynioruchowy. W przypadku jego wystąpienia może dojść do problemów z oddychaniem, silny obrzęk może doprowadzić do zamknięcia się krtani i duszenia się osoby chorej.

Ponadto, w przypadku występowania pokrzywki należy zwrócić uwagę, czy nie towarzyszą jej dodatkowe objawy, które mogą zapowiadać pojawienie się wstrząsu anafilaktycznego:

  • Nudności i wymioty
  • Uczucie braku powietrza
  • Zawroty głowy
  • Osłabienie
  • Niskie ciśnienie

Rodzaje pokrzywek

W zależności od czasu trwania choroby pokrzywkę dzieli się na ostrą i przewlekłą. Poniżej 6 tygodni mówi się o pokrzywce ostrej, a powyżej - o przewlekłej. Pokrzywka ostra to częste schorzenie. Szacuje się, że około 25% populacji doświadcza pokrzywki ostrej w przeciągu życia przynajmniej raz. Dotyka ona zarówno dzieci jak i osoby dorosłe. Jej przebieg oraz nasilenie jest bardzo zróżnicowane. U części chorych choroba przebiega łagodnie i przemija szybko. W ciężkich przypadkach może zwiastować reakcje anafilaktyczne zagrażające życiu. Ostra postać pokrzywki jest najczęściej wywoływana przez leki, pokarmy, infekcje, pyłki roślin, czy ukąszenia owadów błonkoskrzydłych.

Objawy pokrzywki przewlekłej utrzymują się w sposób ciągły lub nawracają powyżej 6 tygodni. Pojawia się u około 1% populacji. Ten rodzaj sprawia częste trudności diagnostyczne i terapeutyczne. W codziennej praktyce alergologicznej i dermatologicznej stanowi duży problem. U podłoża tego schorzenia leżą różne mechanizmy i czynniki odpowiedzialne za jego powstawanie. Dodatkowym utrudnieniem w klasyfikacji jest również fakt występowania różnych odmian pokrzywki u tego samego chorego.

Pokrzywka może być również indukowana czynnikami fizykalnymi takimi jak np. ucisk, wysiłek fizyczny, zimno, ciepło, słońce. Wyszczególnia się m.in rodzaj taki jak pokrzywka cholinergiczna - drobne bąble pojawiające się po wysiłku lub ogrzaniu ciała. Wystąpieniu pokrzywki może także sprzyjać przyjmowanie niektórych leków np. niesteroidowe leki przeciwzapalne, antybiotyki, narkotyczne środki przeciwbólowe.

Do powstawania pokrzywki alergicznej przyczynia się reakcja IgE zależna i wydzielanie różnych substancji (np. histamina) z tzw. komórek tucznych. Spowodowana może być zarówno alergenami wziewnymi, jak i alergią pokarmową.

Diagnostyka pokrzywki

Rozpoznanie samej pokrzywki nie jest trudne. Wyzwaniem może okazać się ustalenie przyczyn powstawania pokrzywki. Umiejscowienie zmian na skórze oraz czas zanikania jest dla lekarza istotną informacją. Bąble mogą również różnić się w zależności od przyczyn, które je wywołują. By ustalić powód występowania pokrzywki lekarz przeprowadza szczegółowy wywiad w którym może między innymi zapytać o:

  • Częstotliwość i miejsca występowania pokrzywki
  • Przyjmowane leki
  • Dietę
  • Alergie
  • Stres
  • Występowanie pokrzywki w rodzinie
  • Stosowanie używek

Ze względu na mnogość czynników diagnostyka tego schorzenia może być bardzo czasochłonna i skomplikowana, a w przypadku odmiany przewlekłej przyczynę udaje się ustalić bardzo rzadko. Często przeprowadzane są badania krwi, testy na przeciwciała IgG i IgM oraz testy kliniczne w kierunku chorób autoimmunologicznych.

Leczenie pokrzywki

Należy unikać diagnozowania i leczenia pokrzywki na własną rękę i zawsze konsultować się ze specjalistą. Lekarz może przepisać leki w zależności od rodzaju pokrzywki, podstawowymi są leki przeciwhistaminowe, II generacji, powodujące zanikanie bąbli i niwelujące świąd skóry, Skuteczność w przeciwdziałaniu pokrzywki wykazują takie leki przeciwhistaminowe jak: feksofenadyna, desloratadyna, bilastyna czy loratadyna. W przypadku pokrzywki przewlekłej i ciężkich przypadkach lekarz może podać takie leki jak omalizumab, montelukast czy glikokortykosteroidy. W przypadku pacjentów u których żródłem pokrzywki jest wysiłek fizyczny leki przepisywane są w celu zredukowania częstotliwości występowania i zahamowania objawów. Lekarz może zalecić noszenie ampułkostrzykawki z adrenaliną w przypadku pacjentów u których wystąpił obrzęk naczynioworuchowy lub reakcja anafilaktyczna.

 

Przypisy

  1. Kolkhir, Pavel, et al. "New treatments for chronic urticaria."Annals of Allergy, Asthma & Immunology 1 (2020): 2-12.
  2. Lee, Seung Jin, et al. "Prevalence and risk factors of urticaria with a focus on chronic urticaria in children." Allergy, asthma & immunology research 3 (2017): 212-219.
  3. Szczeklik A. Interna Szczeklika. Podręcznik chorób wewnętrznych, PZWL, 2016.

dr n.med Agnieszka Sut

W swojej karierze naukowej zajmuje się przeciwzapalnym wpływem składników żywności w chorobach cywilizacyjnych, w tym w nowotworach. Absolwentka Uniwersytetu Medycznego w Łodzi. Prywatnie miłośniczka ekologii, fotografii i dalekich podróży.

Zobacz wszystkie wpisy autora

Artykuły zamieszczone na blogu apteki internetowej Olmed nie stanowią porady medycznej, ani opinii farmaceuty, lekarza lub dietetyka dostosowanej do indywidualnej sytuacji pacjenta. Udostępnione informacje stanowią jedynie generalne zalecenia, które nie mogą stanowić wyłącznej podstawy do stosowania określonej terapii, zmiany nawyków, dawkowania produktów leczniczych, itp. Przed podjęciem jakichkolwiek działań mających wpływ na życie, zdrowie lub samopoczucie należy skontaktować się z lekarzem lub innym specjalistą, w celu otrzymania zindywidualizowanej porady.

Nigdy nie lecz się sam, korzystaj z opieki medycznej swojego lekarza i w przypadku objawów choroby lub pogorszenia się Twojego stanu zdrowia skontaktuj się ze specjalistą. Właściciel serwisu aptekaolmed.pl nie ponosi odpowiedzialności związanej z wykorzystaniem informacji zawartych w publikowanych za pośrednictwem Serwisu artykułach.

Powiązane produkty

Miniaturka artykułu - Maxicortan krem 0,01 g/g - 15g
Maxicortan krem 0,01 g/g - 15g
13.90 zł

Produkt niedostępny

Lek

Wybrane leki, suplementy i kosmetyki:

Mensil - lek na potencję Entitis Dicoflor Baby Dulcobis Sylimarol Biotebal Fibrocontrol Bepanthen Lipiform Plus Magne B6 Forte Cetaphil Emolium Pampers Nutridrink
Ektin krople do oczu, 10ml