Medyczna marihuana – czym jest? Co warto wiedzieć o medycznej marihuanie i jak ją zdobyć?

Czym jest marihuana medyczna?

Konopie to rośliny, które od wieków obecne były wśród ludzi. Konopie siewne, nazywane włóknistymi, do XX wieku wykorzystywano do produkcji tkanin na ubrania. Obecnie pozyskuje się z nich olej wykorzystywany nie tylko spożywczo, ale również do produkcji mydła i kosmetyków. Inny gatunek, konopie indyjskie, służył do pozyskiwania substancji leczniczych i narkotycznych - haszyszu z żywicy, marihuany z suszonych kwiatostanów. Już kilka tysięcy lat temu, w medycynie chińskiej wykorzystywano jej właściwości w leczeniu bólu, biegunek, nudności. Z czasem, zakres jej zastosowań się powiększał - jako środek przeciwpadaczkowy, przeciwdepresyjny. Marihuana medyczna jest środkiem produkowanym tak samo jak inne leki. Spełnia wszelkie normy czystości mikrobiologicznej i bezpieczeństwa. Przed wypuszczeniem na rynek podlega restrykcyjnej kontroli jakości. Marihuana medyczna charakteryzuje się niższą zawartością THC – substancji psychoaktywnej. Leki, w zależności od zastosowania, mają od 1% do 22% THC. Kwiat konopii zawiera także terpeny, które wpływają na działanie innych substancji aktywnych.

Co oznaczają skróty THC i CBD?

Główne składniki aktywne marihuany to kannabinoidy - THC (tetrahydrokannabinol) i CBD (kannabidiol). THC jest substancją psychoaktywną odpowiedzialną za efekt „haju”, ponieważ oddziałuje na receptory CB1 w układzie nerwowym. Receptory BC1 wpływają na odczuwanie bólu, pamięć krótkotrwałą, koordynację ruchową, myślenie, apetyt oraz odporność. THC stosowany jest m.in. w terapii bólu, nudności czy utraty apetytu. CBD, w przeciwieństwie do THC, nie wywołuje odurzenia i ma szerokie zastosowanie medyczne – wykazuje działanie przeciwzapalne, przeciwbólowe, uspokajające i neuroprotekcyjne. Ze względu na swoje właściwości CBD jest legalne w wielu krajach i często stosowane jako suplement diety lub środek wspomagający terapię różnych schorzeń.

Sprawdź również: Olej CBD - czym są olejki z CBD (olej konopny CBD)? Właściwości i przeciwwskazania olejków CBD.

Konopie lecznicze – charakterystyka rośliny

Konopie indyjskie (łac. Cannabis sativa indica) to rośliny, których suszone żeńskie kwiatostany wykorzystywane są w lecznictwie. Wśród ich substancji aktywnych wymienia się kannabinoidy: THC i CBD. THC, czyli tetrahydrokannabinol, to substancja o działaniu psychostymulującym. Posiada właściwości przeciwbólowe i przeciwzapalne, a także przeciwwymiotne. Korzystnie wpływa na pracę układu odpornościowego. Jest substancją uzależniającą. To właśnie ona odpowiedzialna jest za charakterystyczny dobry nastrój po przyjęciu marihuany.

CBD, czyli kannabidiol, to organiczny związek chemiczny o działaniu uspokajającym. Nie wykazuje działania psychoaktywnego ani narkotycznego.

Marihuana medyczna – właściwości

Marihuana medyczna jest lekiem o wielokierunkowym działaniu. Zależy ono od stężenia substancji czynnych. Przypisuje się jej między innymi właściwości:

• przeciwbólowe
• przeciwzapalne
• przeciwwymiotne
• przeciwdrgawkowe
• zapobiega nudnościom
• stymuluje pracę układu immunologicznego
• zwiększa apetyt
• obniża ciśnienie śródgałkowe oka

Działanie preparatu bezpośrednio zależy od proporcji TCH do CBD. W zależności od ilości składników aktywnych, lek ma inne działanie i zastosowanie.

Zastosowanie medycznej marihuany

O przepisaniu marihuany medycznej decyduje lekarz. Lek dostępny jest wyłącznie na receptę. Wystawiana jest tylko wtedy, gdy wszystkie dostępne konwencjonalne metody okazały się nieskuteczne. Jej podstawowym zastosowaniem jest leczenie bólu przewlekłego. Wśród zastosowań kannabinoidów w sytuacjach klinicznych wymienia się dolegliwości takie jak:

• ból fantomowy
• ból w chorobach nowotworowych
• ból neuropatyczny
• padaczka lekooporna
• stwardnienie rozsiane
• depresja
• nieswoiste zapalenie jelit
• jaskra oporna na leczenie
• choroby neurodegeneracyjne
• nudności i wymioty w przebiegu leczenia onkologicznego

Wiele badań naukowych leczenie medyczną marihuaną wykazuje nie tylko działanie przeciwbólowe, ale także jej wpływ na łagodzenie objawów wielu chorób neurologicznych, w tym stwardnienia rozsianego, choroby Parkinsona, zespołu Tourette’a czy padaczki lekoopornej. Ze względu na aktywność przeciwwymiotną i zapobiegającą nudnościom, może być środkiem stosowanym u pacjentów poddanych chemioterapii.

Ile kosztuje medyczna marihuana?

Medyczna marihuana nie podlega refundacji. Na recepcie określona jest jej całkowita ilość, dawkowanie oraz dokładny opis substancji czynnej. Zazwyczaj dawka dzienna wynosi od 1 go 3 gramów, co w przeliczeniu miesięcznym daje 30-90 gramów medycznej marihuany. 1 gram kosztuje około 65 zł. Koszty 30-dniowej terapii oscylują w granicach 2000-5500 złotych.

Jak stosować marihuanę medyczną?

Susz z marihuany medycznej przeznaczony jest wyłącznie do waporyzacji. Waporyzacja pozwala na wdychanie substancji czynnych bez procesu spalania, co zmniejsza ryzyko wdychania szkodliwych substancji. Do prawidłowego stosowania konieczne jest użycie waporyzatora, który podgrzewa susz do odpowiedniej temperatury, umożliwiając efektywne wykorzystanie kannabinoidów.

Marihuana medyczna w Polsce - lek tylko na receptę

Marihuana medyczna jest legalna w Polsce od 1 listopada 2017 roku, a od 17 stycznia 2019 roku dopuszczono ją do obrotu jako surowiec farmaceutyczny. Pomimo kontrowersji, jakie wzbudza temat konopi w medycynie, liczne badania wskazują na jej skuteczność i bezpieczeństwo stosowania. Warto pamiętać, że rozpoczęcie terapii powinno być dokładnie przeanalizowane i prowadzone pod ścisłą kontrolą lekarza.

Recepta dla pacjenta - susz jako surowiec farmaceutyczny

Recepta na medyczną marihuanę - co warto wiedzieć? Susz konopny terapeutyczny sprzedawany jest jedynie w aptece. Lekarz, wypisując receptę może uwzględnić jedynie jeden lek zawierający marihuanę medyczną. Na lek nie obowiązuje refundacja z NFZ. Odpłatność wynosi 100%. Na recepcie powinien się znaleźć dokładny opis substancji czynnej, dawkowanie oraz jej całkowita ilość (liczbowo oraz słownie). Recepta wystawiana jest w formie elektronicznej (e-recepta).

Olej z CBD – kolejne zastosowanie marihuany

Olejki konopne mogą zwierać różne stężenie CBD – od 1%, nawet do 20%. Nie zawierają THC, więc mają odmienne zastosowanie niż susz. Wykazują działanie przeciwzapalne i przeciwbólowe. Olejki wykorzystywane są również w zaburzeniach snu. Spożywa się je doustnie, odmierzając odpowiednią ilośc kropli. Dostępne są w aptekach, zielarniach i sklepach z produktami konopnymi.

Przeczytaj także: Bezsenność (zaburzenia snu) - objawy, przyczyny i leczenie bezsenności.

Lecznicza marihuana – przeciwwskazania do stosowania medycznej marihuany

Leczenie marihuaną medyczną nie może być prowadzone u każdego. Wśród przeciwwskazań wymienić można sytuacje takie jak:

• ciąża lub karmienie piersią, 
• uzależnienie od narkotyków lub alkoholu 
• pacjenci, którzy nie ukończyli 25. roku życia 
• osoby uczulone na konopie lub ich składniki 
• pacjenci z niestabilnymi lub niezdiagnozowanymi zaburzeniami psychicznymi, zwłaszcza z psychozami lub chorobą afektywną dwubiegunową 
• osoby z niestabilnymi chorobami układu krążenia (np. niestabilna arytmia, dusznica czy niekontrolowane nadciśnienie) 

Leczenie medyczną marihuaną – skutki uboczne

Marihuana może powodować liczne działania niepożądane. Wymienia się wśród nich suchość w jamie ustnej, podrażnienie gardła, kaszel, senność, zmęczenie, zaburzenia koordynacji ruchowej, zwiększenie apetytu, pogorszenie pamięci krótkotrwałej, koncentracji i przetwarzania informacji, zawroty głowy. Przy wysokich dawkach mogą się pojawić zaburzenia lękowe, paranoja, tachykardia czy hipotonia ortostatyczna.

Na liście skutków ubocznych stosowania marihuany medycznej znajduje się m.in.:

• suchość w ustach 
• podrażnienie gardła i kaszel 
• tachykardia 
• hipotonia ortostatyczna 
• zawroty głowy 
• nudności i wymioty 
• senność i zmęczenie 
• zaburzenia koordynacji ruchowej 
• osłabienie pamięci krótkotrwałej i trudności w przetwarzaniu informacji 
• obniżona zdolność oceny sytuacji 
• zmniejszona koncentracja 
• zwiększony apetyt 
• lęk paranoja (przy wysokich dawkach) 

Podsumowanie - co trzeba wiedzieć o medycznej marihuanie? Informacje dla pacjenta

Medyczna marihuana, znana również jako marihuana lecznicza, to forma terapii wykorzystywana w leczeniu różnych schorzeń, zwłaszcza tam, gdzie inne metody nie przynoszą oczekiwanych rezultatów. Susz konopny, pochodzi z certyfikowanych upraw, a jego składniki takie jak THC, CBD czy CBG, wykazują działanie przeciwdrgawkowe, przeciwbólowe i przeciwzapalne. Coraz więcej badań wskazuje na skuteczność marihuany w leczeniu padaczki lekoopornej, stwardnienia rozsianego, przewlekłego bólu, a nawet w terapii wspomagającej nowotwory.

Osoby, które chcą dowiedzieć się więcej o potencjalnych korzyściach i ryzykach, powinny sprawdzić dostępne badania oraz skonsultować się z lekarzem. Terapia marihuaną nadal budzi pewne kontrowersje i nie jest rozwiązaniem pierwszego wyboru. Musi być starannie dopasowana do pacjenta. Pomimo stosowania indywidualnych dawek, skuteczność może różnić się w zależności od indywidualnych predyspozycji organizmu.

Nie każda apteka prowadzi sprzedaż marihuany medycznej - warto wcześniej sprawdzić, które placówki ją oferują.

Aby przyjmować marihuanę leczniczą stosuje się specjalne urządzenie, czyli waporyzator, który umożliwia bezpieczną inhalację substancji aktywnych bez szkodliwego spalania. Dzięki temu pacjent unika wdychania toksycznych substancji i szybciej odczuwa efekt terapeutyczny.

Chociaż Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) uznaje, że zawarte w marihuanie kannabinoidy mogą mieć pozytywny wpływ na zdrowie, to ich stosowanie wymaga ostrożności. Działania psychoaktywnego nie można lekceważyć, dlatego leczenie marihuaną powinno być prowadzone pod ścisłym nadzorem lekarza.

Medyczna marihuana - najczęściej zadawane pytania (FAQ)

• Czym jest medyczna marihuana? Medyczna marihuana to suszone kwiatostany konopii indyjskiej - preparaty zawierające kannabinoidy takie jak THC i CBD, stosowane w leczeniu różnych schorzeń m.in. przewlekłego bólu, padaczki lekoopornej i stwardnienia rozsianego.
• Czy medyczna marihuana jest legalna w Polsce? Tak, jest legalna, ale dostępna wyłącznie na receptę wystawioną przez lekarza.
• Na jakie choroby stosuje się medyczną marihuanę? Najczęściej stosuje się ją w terapii bólu przewlekłego, padaczki lekoopornej, stwardnienia rozsianego, nudności po chemioterapii i niektórych chorób neurodegeneracyjnych.
• Czy medyczna marihuana uzależnia? W porównaniu do rekreacyjnej marihuany ryzyko uzależnienia jest mniejsze, zwłaszcza przy odpowiednim dawkowaniu i nadzorze lekarza.
• Czy można prowadzić samochód po zażyciu medycznej marihuany? Nie, ponieważ może wpływać na koncentrację, refleks i zdolność oceny sytuacji, co zwiększa ryzyko wypadku.
• Jakie są najczęstsze skutki uboczne stosowania medycznej marihuany? Możliwe skutki to suchość w ustach, senność, zawroty głowy, zwiększony apetyt, osłabienie pamięci krótkotrwałej oraz w rzadkich przypadkach lęk.
• Czy medyczna marihuana różni się od marihuany rekreacyjnej? Tak, medyczna marihuana pochodzi ze standaryzowanych upraw i zawiera określone proporcje THC i CBD, co zapewnia kontrolowane działanie terapeutyczne.
• Jak można przyjmować medyczną marihuanę? Najczęściej stosuje się ją w formie suszu do waporyzacji.
• Czy medyczna marihuana działa natychmiast? Przyjmowana przez waporyzację działa już po kilku minutach.
• Czy mogę kupić medyczną marihuanę bez recepty? Nie, jest dostępna tylko w aptekach na podstawie recepty od lekarza.

Marihuana medyczna jest to surowiec roślinny wykazujący silne działanie przeciwbólowe. Jest stosowanie w Polsce jest legalne od zaledwie kilku lat. Proces legalizacji rozpoczął się w 2017, natomiast do obrotu trafiła w roku 2019. Jej uprawę należy ściśle kontrolować. Sprowadzana jest do Polski głównie z Kanady. Poza samym suszem, wykorzystywany jest także ekstrakt olejowy bogaty w CBD.

Przypisy

1. Rezkalla, Shereif H., and Robert A. Kloner. "A Review of Cardiovascular Effects of Marijuana Use." Journal of Cardiopulmonary Rehabilitation and Prevention 45.1 (2025): 2-7. 
2. Silczuk, Andrzej, et al. "The construct of medical and non-medical marijuana—critical review." International journal of environmental research and public health 19.5 (2022): 2769. 
3. Sura, Karna T., et al. "Experience with medical marijuana for cancer patients in the palliative setting." Cureus 14.6 (2022). 
4. Dell, Deena Damsky, and Daniel P. Stein. "Exploring the use of medical marijuana for supportive care of oncology patients." Journal of the Advanced Practitioner in Oncology 12.2 (2021): 188. 
5. Erridge, Simon, Mikael H. Sodergren, and Mark W. Weatherall. "Medical cannabis in multiple sclerosis." British Journal of Neuroscience Nursing 18.Sup3 (2022): S28-S31. 
6. Edelstein, Offer E., et al. "Beliefs and attitudes of graduate gerontology students about medical marijuana use for Alzheimer’s and Parkinson’s disease." Complementary Therapies in Medicine 52 (2020): 102418. 
7. Karst, Allison. "Weighing the benefits and risks of medical marijuana use: a brief review."Pharmacy6.4 (2018): 128