Krochmal do kąpieli dla dzieci - czym jest i jak pomaga? Jak przygotować kąpiel z krochmalem dla dzieci?

Czym jest krochmal? To zawiesina, której podstawowa wersja wykonana jest z połączenia mąki ziemniaczanej (czasem również z mąki kukurydzianej lub ryżowej - zawierających skrobię roślinną) oraz wody - w proporcjach pozwalających uzyskać konsystencję rzadkiego kisielu. Wiele osób kojarzy krochmal z pielęgnacją tkanin naszych mam i babć - a zwłaszcza z praniem pościeli, prześcieradeł czy firan. Takie wykorzystanie krochmalu to stary sposób płukania domowych tekstyliów, co sprawiało, że były one bardziej odporne na rozwijanie się bakterii lub bytowanie innych drobnoustrojów, a dodatkowo poszewki czy zasłony stawały się sztywniejsze - dzięki czemu nie gniotły się zbyt łatwo i szybko. Do czego jeszcze służył krochmal? Zastosowanie "kisielu" z mąki ziemniaczanej było popularne przy kąpieli noworodków, niemowlaków i dzieci - i obecnie metoda ta wraca do łask. Kąpiel noworodka w krochmalu dodanym do wody służy łagodzeniu podrażnień skóry - zarówno tych spowodowane uszkodzeniami mechanicznymi, odparzeniami u niemowląt, jak i reakcjami alergicznymi (kontaktowymi lub pokarmowymi). Jak zrobić kąpiel z krochmalem? W jakich sytuacjach warto go zastosować, a kiedy z pewnością się nie sprawdzi? Którego typu podrażnienia można złagodzić dzięki kąpieli dziecka w krochmalu? Poznaj najważniejsze informacje o tej metodzie pielęgnacji skóry dzieci i niemowląt!

Krochmal - właściwości produktu i jego wpływ na skórę

Jak działa krochmal? Właściwości tej substancji i jej wpływ na skórę można opisać w następujący sposób:

• krochmal łagodzi podrażnienia delikatnej skóry o różnym podłożu. Niweluje zaczerwienienie, zmniejsza uczucie swędzenia lub szczypania, przyspiesza gojenie, koi większe i mniejsze ranki, wypryski czy uszkodzenia mechaniczne na skórze noworodka, niemowlaka lub starszego dziecka;
• dzięki warstwie ochronnej, która pozostaje na skórze po kąpieli z krochmalem dla dzieci, zarówno sama powierzchnia skóry jak i podrażnienia są chronione przed dalszymi podrażnieniami, a także rozwojem bakterii i innych drobnoustrojó Warstwa ochronna ponadto sprzyja regeneracji uszkodzonego naskórka;
• w krochmalu dla noworodka znajdują się cukry - które jednocześnie są humektantem, czyli substancją nawilżającą, a z drugiej - pomagają delikatnie wysuszyć wszelkiego rodzaju zmiany skórne, co także przyczynia się do przyspieszenia ich gojenia.

Oprócz powyższych, pozytywnych właściwości krochmalu, po dodaniu tego produktu do kąpieli następuje zmiana konsystencji wody, która staje się po prostu bardziej gęsta i „stabilna” - wiele dzieci, które do tej pory nie lubiły rytuałów związanych z kąpielą i myciem, pozytywnie reaguje na takie doświadczenie i chętniej poddaje się wieczornym lub porannym zabiegom pielęgnacyjnym - warto więc wypróbować tę metodę u maluchów stroniących od „zwykłej” kąpieli.

Krochmal - zastosowanie. Kiedy przygotować kąpiel z krochmalem?

Tak, jak zostało to wspomniane, kąpiel z krochmalem sprawdzi się w łagodzeniu różnego rodzaju podrażnień. Kiedy ją wykonać? Oto kilka rodzajów dolegliwości, w których takie postępowanie przyniesie maluszkowi (i nie tylko!) znaczącą ulgę:

• podrażnienia i wysypki wywołane alergią - zarówno pokarmową (krochmal można stosować przy tak zwanej „skazie białkowej”, czyli przy uczuleniu dziecka na białka mleka krowiego), jak i kontaktową - gdy powodem wysypki jest kontakt alergenu z powierzchnią skóry;
• podrażnienia związane z odparzeniami pieluszkowymi (również przy pieluszkowym zapaleniu skóry). Krochmal sprawdzi się także w przypadków chęci zniwelowania potówek, na które szczególnie narażona jest delikatna skóra niemowlęcia;
• mechaniczne uszkodzenia skóry - otarcia, zadrapania, ukąszenia owadów i inne;
• wypryski, pojawiające się w przebiegu uczulenia, ale również przy trądziku niemowlęcym (w tym przypadku kąpiel z krochmalem mogą przygotować sobie również dorośli - zwłaszcza, jeśli zmiany skórne obejmują ramiona, plecy czy pośladki);
• widoczne objawy AZS (atopowego zapalenia skóry) lub egzemy - kąpiel z krochmalem pomoże złagodzić suchość, swędzenie i łuszczenie się podrażnionych miejsc, więc świetnie się sprawdza w pielęgnacji skóry atopowej;
• nadmierna suchość skóry pojawiająca się z różnych powodów, z towarzyszącym jej swędzeniem, szczypaniem i uwrażliwieniem na inne czynniki oraz uszkodzenia.

Ważnym jest, by krochmal do kąpieli przy kuracji danego problemu skórnego dodawać przez kilka kolejnych dni (codziennie) i uważnie obserwować reakcję organizmu po każdej kąpieli. Jeśli konkretne zmiany zaczną się wyciszać, dziecko przestanie je drapać i zaczerwienienie zacznie zanikać, wówczas można z powodzeniem kontynuować kąpiele w krochmalu, a później praktykować je w ramach profilaktyki podrażnień skórnych. Ogólnie krochmal można stosować od pierwszych dni życia dziecka - jeśli jednak zmiany skórne zaczną postępować, również należy przerwać praktykę kąpieli z rozpuszczonym krochmalem.

Kiedy nie stosować tej metody? W przypadku, gdy dana osoba jest uczulona na skrobię lub jakikolwiek inny składnik gotowego preparatu z krochmalem. Dodatkowo, jeśli rodzic nie wie, czy infekcja skórna u jego dziecka ma podłoże grzybicze, czy może bakteryjne, przed zastosowaniem kąpieli z krochmalem powinien skonsultować się z lekarzem. Wynika to z faktu, że przy chorobach wywołanych obecnością grzybów nie można stosować krochmalu (zawarte w nim cukry stanowią bowiem pożywkę dla rozwoju grzybów i nasilić objawy infekcji na delikatnej skórze noworodka lub starszego dziecka).

Kąpiel z dodatkiem krochmalu − jak zrobić krochmal do kąpieli niemowląt i dzieci?

Jak zrobić krochmal do kąpieli? Przygotowanie krochmalu jest bardzo proste, choć jednocześnie wymaga trochę czasu. Do tego celu potrzebne będą 2 łyżki stołowe mąki ziemniaczanej, 2 szklanki zimnej wody oraz duży garnek z 5 litrami wody. Oto przepis na to, jak przygotować kąpiel w krochmalu, łagodzącą dolegliwości skórne u dzieci i dorosłych - krok po kroku:

• przygotowanie krochmalu zaczynamy od dodania 2 łyżek mąki ziemniaczanej do naczynia, w którym znajduje się zimna woda (w ilości dwóch szklanek). Mieszamy roztwór energicznie w taki sposób, by nie pojawiły się grudki i aby płyn był dość klarowny;
• gotujemy wodę w garnku (5 litrów) do momentu zawrzenia. Do gotującej się wody wlewamy przygotowany wcześniej roztwór, również energicznie mieszając, by nie stworzyły się grudki. przygotowana mieszanina powinna mieć konsystencję rzadkiego kisielu;
• krochmal gotowy - całą mieszaninę z garnka należy teraz wlać do wody znajdującej się w wanience dziecka (temperatura wody w wanience powinna wynosić około 37 stopni Celsjusza) i znów zamieszać, dla uzyskania gładkiej konsystencji. W razie potrzeby do wanienki z ciepłą wodą można dolać odrobinę olejku lub innego preparatu emolientowego;
• obserwujemy temperaturę kąpieli - jeśli woda z krochmalem ma akceptowalną ciepłotę, możemy wykąpać w niej maluszka - później nie trzeba spłukiwać krochmalu ciepłą wodą (zapewni to lepszą warstwę ochronną). Taka kąpiel w krochmalu powinna trwać nie dłużej, niż 10-15 minut - zbyt długie moczenie może narazić malucha na efekt odwrotny od zamierzonego, a więc na podrażnienie skóry dziecka czy jej wysuszenie.

Po kąpieli z krochmalem należy dokładnie osuszyć skórę niemowlaka, jednak bez jej pocierania (by nie naruszyć wytworzonej na jej powierzchni warstewki ochronnej). Można przykładać suchy ręcznik miejsce po miejscu - delikatnie i bez pośpiechu.

Krochmal dla dzieci - z apteki czy ze „spożywczaka”?

Kąpiel z krochmalem można oczywiście przygotować w domu, z wykorzystaniem zwykłej mąki ziemniaczanej - warto jednak zastanowić się nad zakupem produktu kosmetycznego w aptece, z uwagi na takie czynniki, jak:

• wygodne opakowanie (zwykle z dołączonym aplikatorem i miarką), przystosowane do przechowywania proszku do sporządzania krochmalu w łazience;
• bezpieczeństwo stosowania, które gwarantują badania i testy alergologiczne wykonane na produktach aptecznych;
• niskie ryzyko wystąpienia uczulenia, wyprysku kontaktowego na skórze dziecka oraz brak zanieczyszczeń innymi produktami (co może zdarzyć się w przypadku otwartej mąki, stojącej w szafce pośród innych rodzajów żywności);
• różne dodatki pielęgnacyjne i łagodzące (przeciwbakteryjne, emolientowe i inne), znajdujące się w produktach aptecznych do sporządzania roztworu o właściwościach krochmalu.

Warto również dodać, że krochmal apteczny, stworzony z myślą o delikatnej skórze dziecka, nie wymaga tak czasochłonnych przygotowań, jak opisano to powyżej. Obecnie na rynku dostępnych jest kilka formuł krochmalu - wystarczy do wanienki wsypać 2 miarki produktu i zamieszać. Nie trzeba w związku z tym sporządzać wstępnego roztworu ani gotować wielu litrów wody. Wybór zależy oczywiście od rodziców, a także ich preferencji i możliwości czasowych.

Źródła:

• Dr n. Med. U. Jedynak-Wąsowicz, Czy kąpiel w krochmalu lub z dodatkiem olejów naturalnych pomaga dzieciom z AZS? [w:] Medycyna Praktyczna, 29.09.2022
• Łosik, Pieluszkowe zapalenie skóry i inne odparzenia u niemowląt [w:] Postępy Neonatologii 2/2018
• Brzeziński, Dermatologia okresu noworodkowego - choroby skóry niewymagające leczenia [w:] Przegląd Lekarski 9/2009
• L. Ruszkowska, Pielęgnacja skóry małego dziecka z uwzględnieniem skóry atopowej [w:] Pediatria Po Dyplomie 01/2018